حسابداری، حسابرسی و تامین مالی در محیط های اسلامی

حسابداری، حسابرسی و تامین مالی در محیط های اسلامی

شناسایی پیشران‌های پاسخگویی عملیاتی در بخش عمومی در محیط های اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار گروه حسابداری، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان، ایران
2 دانشجوی دکتری، گروه حسابداری، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان، ایران.
چکیده
در دهه‌های اخیر، پاسخگویی عملیاتی به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های اساسی حکمرانی خوب و کارآمد، در بخش عمومی کشورها اهمیت ویژه‌ای یافته است. پاسخگویی عملیاتی، نه‌تنها به افزایش شفافیت و اعتماد عمومی کمک می‌کند، بلکه بهبود کارایی، اثربخشی و عدالت در ارائه خدمات عمومی را نیز به دنبال دارد. با توجه به افزایش انتظارات جامعه از نهادهای بخش عمومی، ضرورت پاسخگویی و شفافیت در عملکرد این نهادها بیش‌ازپیش احساس می‌شود. هدف پژوهش حاضر، شناسایی پیشران‌های پاسخگویی عملیاتی در بخش عمومی در محیط های اسلامی می باشد. روش پژوهش، نظریه داده بنیاد و از طریق مصاحبه با 14 نفر از خبرگان در سال 1403 می‌باشد. جامعۀ آماری پژوهش که به صورت گزینشی و هدفمند انتخاب شدند شامل حسابداران بخش عمومی، مدیران مالی بخش عمومی، حسابرسان و اعضای هیئت‌علمی خبره می باشد. نتایج پژوهش نشان داد که پیشران های پاسخگویی عملیاتی در بخش عمومی شامل، پیشران منابع اقتصادی با سه شاخص، پیشران منابع مالی با چهار شاخص، پیشران اهداف عملیاتی با شش شاخص، پیشران شفافیت با پنج شاخص و پیشران توانمندسازی و یادگیری با پنج شاخص می باشد. پاسخگویی عملیاتی در بخش عمومی یک مفهوم چندبعدی است که دربرگیرنده مؤلفه‌های متعددی ازجمله شفافیت اطلاعاتی، نظارت و ارزیابی عملکرد، مسئولیت‌پذیری، مشارکت عمومی، شفافیت مالی، تقویت ظرفیت‌های نهادی و نیروی انسانی، پاسخگویی قانونی، استانداردها و رویه‌های شفافیت، ارتباطات مؤثر و نوآوری است. شناخت و تحلیل این مؤلفه‌ها بر مبنای مبانی نظری مذکور می‌تواند به بهبود عملکرد و افزایش شفافیت و اعتماد عمومی در بخش عمومی کشور کمک کند.

عنوان مقاله English

Identifying drivers of operational accountability in the public sector in Islamic environments

نویسندگان English

habib piri 1
Reza Mehrabinia 2
javavd moradgholi 2
1 Assistant Professor, Department of Accounting, Zahedan Branch, Islamic Azad university, Zahedan, Iran.
2 PhD student, accounting. Department, Zahedan branch, Islamic Azad University, Zahedan, Iran.
چکیده English

In recent decades, operational accountability has gained special importance in the public sector of countries as one of the basic components of good and efficient governance. Operational accountability not only helps to increase transparency and public trust, but also improves efficiency, effectiveness and fairness in providing public services. Due to the increase in society's expectations from public sector institutions, the necessity of accountability and transparency in the performance of these institutions is felt more and more. The aim of this research is to identify the drivers of operational accountability in the public sector in Islamic environments. The research method is the data theory of the foundation and through interviews with 14 experts in 2024. The statistical population of the research, which was selected selectively and purposefully, includes public sector accountants, public sector financial managers, auditors and expert faculty members. The results of the research showed that the drivers of operational accountability in the public sector include the driver of economic resources with three indicators, the driver of financial resources with four indicators, the driver of operational goals with six indicators, the driver of transparency with five indicators and the driver of empowerment and learning with five indicators. . Operational accountability in the public sector is a multidimensional concept that includes several components such as information transparency, performance monitoring and evaluation, accountability, public participation, financial transparency, strengthening institutional and human resources capacities, legal accountability, transparency standards and procedures, effective communication and innovation. . Knowing and analyzing these components based on the mentioned theoretical foundations can help improve performance and increase transparency and public trust in the country's public sector.

آشور،مجید، مهرمنش،حسن، عموزاد‏ ‌خلیلی، حسین. (1396). بررسی تأثیر پاسخگویی عملیاتی به شرایط محیطی با عملکرد سازمانی. مطالعات مهندسی صنایع و مدیریت تولید، ۷(3)، 53-65.
امرایی، حافظ،اسماعیل زاده،علی،خسروی پور،نگار. (1399). عوامل مؤثر در کارایی نظارت و ارزیابی عملکرد مالی بخش عمومی در بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد با رویکرد فراترکیب. فصلنامه مطالعات راهبردی سیاست‌گذاری عمومی، 10 (37)،296- 335.
پیری، حبیب، ملاشهری، شیما،عباسی، عاطفه. (1403). تبیین الگوی بودجه‌ریزی مبتنی بر عملکرد در سازمان‌های دولتی. پژوهش‌های نوین در ارزیابی عملکرد، 2(4)،284-292.
زارعی، محمدحسین. (1383). حکمرانی خوب، حاکمیت و حکومت در ایران. مجله تحقیقات حقوقی، (7)40، 155-202.
ستوده، طاهره. (1402). رتبه‌بندی مؤلفه‌ها و بررسی نقش نظارت عملیاتی در پاسخگویی عملیاتی. چشم‏انداز حسابداری و مدیریت، 6 (81)، 30-39.
 شریعتی، رضا، افخمی اردکانی، مهدی. (1395).  شناسایی و اولویت‏بندی شاخص‌های ارزیابی عملکرد مراکز تحقیق و توسعه بر اساس مدل کارت امتیازی متوازن. ماهنامه علمی اکتشاف و تولید نفت و گاز. (۱۳۷)، ۲۵-۳.
غفاری مهدی، جعفری دهکردی حمیدرضا، آذر عادل، بنی طالبی دهکردی بهاره. (1401). شناسایی مهم ترین شاخص های گزارشگری حقوق بین نسلی در ایران: گامی در جهت بهبود سیستم گزارشگری و ارتقای سطح پاسخگویی دولت. دانش حسابرسی. ۲۲ (۸۸)، ۲۸۸-۳۱۴.
معصومیان، افشین، کردستانی، غلامرضا،کاظمی، حسین. (1404). حسابداری مدیریت در بخش عمومی: وضعیت به‏کارگیری و راهکارهای توسعه. دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، 14 (54)، 347-359.
ناصری، احمد، کمالیان، امین‏رضا،فلاطون‏زاده، بهزاد. (1396). ارزیابی نقش دیوان محاسبات در ایفای مسئولیت پاسخگویی عملیاتی دستگاه‏های اجرایی استان سیستان و بلوچستان. دانش حسابرسی، ۱۷ (۶۶) :۱۸۹-۲۱۶.
نادری، جواد،علی‏صوفی، هاشم. (1402). موانع پیاده‏سازی بودجه‌ریزی عملیاتی در یک دانشگاه اسلامی مأموریت‏گرا. حسابداری، حسابرسی و تامین مالی در محیط های اسلامی، ۱(۳)،۹۱ـ۱۱۷.